آخرین مطالب

چکیده پایان نامه

بررسی تطبیقی تفتیش عقاید در عصر محنت با دستگاه انکیزیسیون تفکر، اندیشه و دانشگاه

بررسی تطبیقی تفتیش عقاید در عصر محنت با دستگاه انکیزیسیون

  بزرگنمایی:

یک دوره ی کوتاه «تفتیش عقاید» معروف به «عصر محنت» شامل آخر حکومت «مأمون عباسی» و دوران دو خلیفه ی پس از وی در «تاریخ اسلام» وجود دارد که تا کنون تحقیق مستقل، جامع و تاریخی صرف درباره ی آن صورت انجام نیافته و آن عبارت از 14 سال سلطه ی سیاسی تفکر معتزلی بر جهان اسلام، از طریق اجبار و فشار و شکنجه بود. این پژوهش تاریخی، ضمن بررسی، کشف و تحلیل زوایای پنهان آن پدیده ی کمتر شناخته شده در تاریخ اسلام، برای نخستین بار به قیاس عصر محنت با دوران سرکوب دستگاه انکیزیسیون اروپای قرون وسطا، در تمام ابعاد آن می پردازد.

مقصود محوری این تحقیق، جست و جوی میزان صحت علمی انتساب عناوین "تفتیش عقاید" و "انکیزیسیون" به "عصر محنت" و نیز یافتن پاسخ این پرسش است که وجوه تشابه دو نسخه ی تفتیش عقاید مسیحی و اسلامی، به حد کافی معنادار و قانونمند هست که بتوان از تکرار تاریخ با فاصله ی پنج قرن سخن گفت؟

پیش از این برخی محققان تاریخ علم کلام به طور پراکنده از عصر محنت با برچسب تفتیش عقاید یاد کرده بودند لذا در مطلع این مطالعه، پیش فرض غالب، در مورد پرسش نخست، تأیید درستی انتساب فوق بود. نتایج این تحقیق، نشان می دهد که رفتارهای افراطی ناشی از گرایش کلامی اعتزال، به راستی مصداق تفتیش عقاید سازمان یافته بوده و انتساب آن به انکیزیسیون قرون وسطا قابل اثبات و استناد است.

تا پیش از آغاز کار، ارائه ی فرضیه درپاسخ به پرسش دوم، کار آسانی نبود و البته به نظر نمی آمد که وجوه تشابه زیادی به دست آید اما بر خلاف انتظار، در این بخش نیز تطبیق مؤلفه های دستگاه تفتیش عقاید قرون وسطا و عصر محنت، شباهت های عمیق و معناداری به دست می دهد. گاهی رفتارها چنان شبیه است که گویا از هماهنگی و همزمانی بر خوردارند. در حالی که قرن ها با هم فاصله دارند.

در بررسی این دو نحله ی کلامی و فقهی، فرضیه ی دیگری نیز به مرز قانون علمی نزدیک شد. گویا انواع نهادهای متفاوت و ناهمگون فکری و دینی، در یک آیتم مشترک هستند و آن احساس نیاز کاذب به کسب قدرت جهت حفظ و تقویت خود حتی به قیمت آغشتگی به سیاست و لوازم غیراخلاقی آن است که در نهایت آن ها را از فلسفه ی وجودی خود فاصله می دهد بلکه هزینه های گزافی را هم بر آنان تحمیل می کند.

این کار با روش تحلیلی ­ـ تطبیقی انجام یافته است.

واژگان کلیدی: اعتزال، خلق قرآن، عصر محنت، تفتیش عقاید، انکیزیسیون


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

lastnews

یادواره شهید یوسف غلامزاده هانی و بزرگداشت شهدای خدمت در دانشگاه مازندران برگزار می‌شود

طرح فرهنگی و هنری صعود در 300 کانون مسجد محلات مازندران آغاز بکار کرد

آیین بزرگداشت شهید جمهور آیت‌الله رئیسی در فریدونکنار

سید ابراهیم رئیسی سید محرومان خادم الرضا

رئیس جمهور ایران اسلامی آیت الله سید ابراهیم رئیسی

آیین گرامی‌داشت رئیس‌جمهور شهید و یاران همراهش در دنشگاه مازندران

جلسه هماهنگی برگزاری ستاد یادواره شهدا با حضور رحمتی بهمنانی فرماندار سیمرغ

خبر شهادت جانسوز ریاست محترم جمهور، سرباز فروتن ملت و سید شهیدان خدمت، آیت الله سید ابراهیم رئیسی،

لهراسب‌رحمتی‌بهمنانی فرماندار و حجت الاسلام خانلری امام جمعه سیمرغ مراتب تسلیت

برگزاری جلسه ستاد گرامیداشت شهدای خدمت پی شهادت آیت الله سید ابراهیم رئیسی و همراهان وی

مدد جویان تحت پوشش بهزیستی و کمیته امداد میهمان سفره کرامت علی بن موسی الرضا(ع) شدند

همزمان با دهه کرامت مسئولان سیمرغ میزبان مددجویان کمیته امداد و بهزیستی بودند.

مسئولان حوزه فرهنگ با عزم جدی به عرصه قرآنی ورود کنند

امام جمعه سیمرغ با تبریک ولادت با سعادت حضرت معصومه این حضرت را دارای خصوصیات اخلاق و رفتاری ویژه دانست

یازدهمین محفل ماهانه انس با قرآن کریم ثامن‌الحجج (ع) در آمل برگزار شد

سالروز فتح خرمشهر روز مقاومت ایثار و پیروزی

دوره آموزشی مجازی «انس با قرآن کریم و نهج‌البلاغه» در دانشگاه مازندران

رحمتی بهمنانی فرماندار در ادامه افزود: روابط عمومی تمام ادارات شهرستان سیمرغ باید با هم تعامل و همکاری داشته باشند

مراسم تقدیر و تجلیل از روابط عمومی های فعال ادارات شهرستان سیمرغ

دیدار با خانواده شهدا و ایثارگران برای مسئولان افتخار و موجب تجدید روحیه برای خدمت به ملت است

ادای احترام دکتر برادران معاون محترم وزیر صمت به مقام شامخ شهدای دستکنده کلایی سیمرغ

حضور نماینده تام الاختیار معاون وزیر و رییس سازمان بهزیستی کشور در خانواده دارای سه عضو معلول شهرستان سیمرغ

دانشگاه‎‌ ها باید در زمینه نوع هزینه‌کرد اعتبارات در حوزه‌های مختلف پاسخ‌گو باشند

دستگیری متهم تحت تعقیب چند استان کشور در رامسر

دانشگاه‌ها، در بسیاری از موارد دچار کم‌کاری هستند

استفاده ناصحیح از علم برای جامعه بشری خطرناک است

رئیس جمهور وارد مازندران شد

دیدار علی کشوری منتخب مردم حوزه انتخابیه قائمشهر، سوادکوه، سوادکوه شمالی، جویبار و سیمرغ

پیام تبریک فــــرماندار و امام جمعه شهرستان سیمــــرغ فرارسیدن 27 اردیبهشت ماه روز ملی ارتباطات

امامزادگان مازندران مامن و پناهگاه امن گردشگری مذهبی

به مناسبت هفته هلال احمر،دهمین خانه هلال روستایی بخش تالارپی،

مراتب اعتراض خود را نسبت به فروش زمین مذکوراعلام می دارد

پیام تبریک رحمتی بهمنانی فرماندار سیمرغ به منتخبین مردم حوزه انتخابیه و تشکر از حضور گسترده مردم ولایتمدار سیمرغ

ضرب الاجل 3 ماه دستگاه قضا به مالکان معادن

مدیرکل بهزیستی مازندران خبر داد؛ حمایت اقتصادی از 200 دختر فاقد سرپرست در مازندران

رئیس کل دادگستری مازندران: اطاله دادرسی ، مهمترین دغذغه‌ی مردم در امور قضایی است.

عباسی و کشوری نمایندگان حوزه انتخابیه قائم شهر، سوادکوه، جویبار، سوادکوه شمالی و سیمرغ شدند.

پیام تبریک فــــرماندار و امام جمعه شهرستان سیمــــرغ به مناسبت ولادت حضرت معصومه (س)

جذب 130 حامی جدید در سال‌جاری درشهرستان سیمرغ

مشاور فرهنگی فرماندهی انتظامی استان مازندران منصوب شد.

تاکید رئیس کل دادگستری مازندران بر حدنگاری دقیق زمین‌های کشاورزی

جلسه مشترک نمایندگان فرماندار و بخشدار به ریاست رحمتی بهمنانی فرماندار سیمرغ

استاندار مازندران ترویج فرهنگ مشارکت اجتماعی برای توسعه زیرساخت های آموزشی امری ضروری است.

نماینده ولی فقیه در مازندران: تاکسی هوایی در مازندران راه اندازی شود

استاندار مازندران از بزرگترین مرکز تصویر برداری کشور (دکتر قادسی) در شهرستان بابلسر بازدید کرد

استاندار مازندران در نشست کمیسیون هماهنگی بانکهای استان گفت: بانکها باید برای اعطای تسهیلات به متقاضیان تسهیل گری در بخش وثیقه و ضامنین داشته باشند.

نقش انکارناپذیر معلم در تربیت فرهنگی و اجتماعی دانش آموز

طرح عفاف و حجاب به وظایفشان عمل نکردند، باید استقامت کرد تا این پرچم برافراشته بماند و دست از پای نکشیم

وی با بیان اینکه؛ معلمان با عشق، محبت و ایثار ثابت‌قدم در مسیر هدایت جامعه هستند

نماینده عالی دولت در شهرستان سیمرغ وجود جانبازان را سبب خیر و برکت و زندگی آن‌ها را الگوی ارزشمندی برای جامعه دانست